महात्मा गांधी रोजगार हमी योजने अंतर्गत सिंचन विहीर सन २०१४-१५

योजनेचे मुख्य स्वरूप व निकष (२०१४-१५)

या योजनेअंतर्गत विहीर खोदकाम आणि बांधकामासाठी शासनाकडून ठराविक अनुदान दिले जाते. २०१४-१५ च्या मार्गदर्शक सूचनांनुसार:

• लाभार्थी पात्रता: अनुसूचित जाती (SC), अनुसूचित जमाती (ST), दारिद्र्यरेषेखालील कुटुंबे (BPL), आणि अल्प व अत्यल्प भूधारक शेतकरी यांना प्राधान्य.

• विहिरीचे माप: साधारणपणे ५ ते ६ मीटर व्यास आणि १२ ते १५ मीटर खोली (भौगोलिक परिस्थितीनुसार बदल).

  सिंचन विहिरीचे दूरगामी फायदे

  २०१४-१५ मध्ये पूर्ण झालेल्या विहिरींमुळे शेतीमध्ये खालील सकारात्मक बदल दिसून आले आहेत:

  • दुबार पीक पद्धती: केवळ पावसाळी पिकांवर अवलंबून न राहता, शेतकरी आता रब्बी आणि उन्हाळी पिके (उदा. गहू, हरभरा, भाजीपाला) घेऊ लागले आहेत.

  • उत्पन्नात वाढ: सिंचनाची सोय झाल्यामुळे पिकांची उत्पादकता वाढून शेतकऱ्यांचे वार्षिक उत्पन्न दुप्पट होण्यास मदत झाली.

  • फळबाग लागवड: विहिरीच्या पाण्यावर अनेक शेतकऱ्यांनी डाळिंब, संत्रा किंवा मोसंबी यांसारखी शाश्वत फळबाग लागवड केली आहे.